Willem Drees
AchternaamDrees
RoepnaamWillem
Geboortedatum1886-07-05
Sterftedatum1988-05-14
Leeftijd101
OorzaakOuderdom
SexeMannelijk

Biografie
Willem Drees werd op 5 juli 1886 geboren in Amsterdam. Mede geÔnspireerd door de heilspoŽzie van Herman Gorter en HenriŽtte Roland Holst werd hij in 1904 lid van de SDAP. In dat jaar woonde hij het congres van de Socialistische Internationale in Amsterdam bij. Het socialisme was in die dagen nog een revolutionaire beweging, maar Drees koos voor een democratische opstelling. In 1918 wees hij de revolutiepoging van SDAP-leider Troelstra af.
Na de Openbare Handelsschool en een dienstverband bij de Twentsche Bank werd Drees stenograaf bij de Amsterdamse gemeenteraad en de Tweede Kamer (1907). Zijn leven lang waren stenografische aantekeningen, gecombineerd met een formidabel geheugen, voorname wapens in het politieke debat. Vanaf 1910 was hij bestuurslid en voorzitter van de Haagse afdeling van de SDAP, gemeenteraadslid, en, van 1919 tot 1933, wethouder en lid van Provinciale Staten. In 1933 werd hij Kamerlid, in 1939 fractievoorzitter.
In oktober 1940 werd Drees geÔnterneerd in het concentratiekamp Buchenwald. Na zijn vrijlating in oktober 1941 trad hij toe tot het verzet. In mei 1945 vroeg koningin Wilhelmina hem samen met Schermerhorn een kabinet te formeren. Drees werd vice-premier en minister van Sociale Zaken. Ook in het kabinet-Beel (1946-1948) leidde Drees dit departement. In 1947 nam de Tweede Kamer met algemene stemmen zijn wetsontwerp Noodvoorziening voor ouden van dagen aan. Deze pensioenregeling vormde de basis voor de Algemene Ouderdomswet (AOW) uit 1957. Zij maakte Drees geliefd bij de ouderen ('vadertje Drees', 'van Drees trekken').
Van 1948 tot 1958 was Drees premier van vier kabinetten, steeds met de KVP als voornaamste coalitiepartner. Tijdens zijn premierschap herstelde Nederland van de oorlogsschade. De Amerikaanse Marshallhulp droeg daar zeker toe bij. Legendarisch is het bezoek van de Amerikaanse Marshall-onderhandelaar Harriman ten huize van Drees. In de gashaard brandden slechts twee van de vijf staafjes en bij de thee kreeg de hoge buitenlandse gast een mariakaakje gepresenteerd. Een land waarvan de premier zo zuinig leeft is onze hulp ten volle waard, rapporteerde Harriman vervolgens aan de ambassadeur.
Van 1945 tot 1949 domineerde IndonesiŽ de politiek. Drees voorzag een geleidelijke overgang naar zelfstandigheid van Nederlands-IndiŽ, maar in augustus 1945 riep Soekarno de Indonesische Republiek uit. Het kabinet Schermerhorn-Drees weigerde met Soekarno te onderhandelen omdat deze als collaborateur werd gezien, medeverantwoordelijk voor de Japanse concentratiekampen. Daarnaast stuitte zijn eenheidsstreven op verzet. De Nederlandse regering wilde alleen praten over een federale Indonesische staat, die in een unie met Nederland zou worden verbonden. De moeizame onderhandelingen, onderbroken door twee politionele acties van het Nederlandse leger, leidden tot de soevereiniteitsoverdracht in december 1949. Vooral de tweede politionele actie (december 1948) is Drees zwaar aangerekend. Nederland kwam te boek te staan als een land dat een koloniale oorlog voerde en verloor de steun van Groot-BrittanniŽ en de Verenigde Staten in de Veiligheidsraad.
In 1956 speelde de Greet Hofmans-affaire. Gebedsgenezeres Greet Hofmans had de oogafwijking van prinses Marijke genezen en trad vervolgens steeds vaker op als adviseur van koningin Juliana, totdat dit de aandacht van de pers trok. Het leek er op dat Juliana zou aftreden en van Bernhard zou scheiden. Drees slaagde erin de crisis te bezweren.
Na 1958 bleef Drees de Nederlandse politiek nauwlettend volgen. In 1971 zegde hij zijn lidmaatschap van de Partij van de Arbeid op. Hij kon zich niet vinden in de radicale ideeŽn van Nieuw Links. Bovendien streed zijn geloof in een zuinige overheid met de ideeŽn van Joop den Uyl over de begrotingspolitiek. Willem Drees overleed te Den Haag op 14 mei 1988.

Terug


Medeleven
troostplek.nl18-11-2018

Sterkte aan alle nabestaanden.